Dünya bu görüntüleri konuşuyor... Çöle kar yağması ne demek?

Merthan Sümbelli
Merthan Sümbelli

Geçtiğimiz günlerde Suudi Arabistan'da çöle yağan kar görüntüleri birçok kişi tarafından sosyal medyada paylaşıldı. Sıcaklığı ve susuzluğuyla bildiğimiz çölde karşılaştığımız manzaralar merak uyandırdı.

20.02.2021 14:33 | Son Güncelleme : 20.02.2021 16:11

Soğuk havalar ve kar yağışları bir süredir dünyanın büyük bir kesimini etkisi altına aldı. Özellikle ABD’de aşırı soğuklar sebebiyle çok sayıda kişi hayatını kaybetti. Türkiye’de kısa bir süre önce soğuk hava dalgasının etkisiyle beraber yoğun kar yağışıyla karşı karşıya kaldı. Ancak Orta Doğu'da Ürdün, Lübnan, Arap Yarımadası gibi bölgelere yağan kar ilk etapta görenleri şaşırttı. Özellikle çölde develerin üzerine kar yağması sosyal medya hesaplarından çok sayıda kişi tarafından paylaşıldı. Hal böyle olunca 'bu bölgelere ne sıklıkla kar yağar?' ya da 'bu bölgelerde kar yağışının görülmesi normal mi?' gibi sorular ayyuka çıktı.

Bölgenin iklimi daha çok kuru havası ve sıcaklığıyla biliniyor. Ancak gördüğümüz bu kar yağışları da ilk değil. Orta Doğu'nun çok sıcak yerlerinde de zaman zaman kar yağışları meydana geliyor. Bilindiği gibi çöllerde gündüz sıcaklıkları çok yüksek seviyelerde olsa da gece sıcaklıkları eksi derecelere kadar inebiliyor. Gece saatlerinde sıcaklıkların eksi derecelere düşmesi aslında kar yağışını mümkün hale getiren etkenlerden biri.

Peki Orta Doğu ülkelerinde gördüğümüz bu kar yağışı ne anlama geliyor? Genel olarak sıcaklığıyla bildiğimiz bu yerlere neden kar yağıyor? Daha önce bu bölgelerde kar yağışı görülüyor muydu? Çöl denince akla gelen ilk hayvan olan develer kar yağışına karşı dayanıklı mı? İstanbul Teknik Üniversitesi Meteoroloji Mühendisliği Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hüseyin Toros ve İstanbul Veteriner Hekimler Odası Başkanı Prof. Dr. Murat Arslan haberglobal.com.tr okurları için yanıtladı.

ÇÖLDE GÖRÜLEN YAĞIŞIN KÜRESEL ISINMAYLA İLGİSİ VAR MI?

Prof. Dr. Hüseyin Toros, konuyla ilgili olarak çok soğuk olan kutup bölgelerindeki havanın zaman zaman dalgalar halinde güneye indiğini ifade ediyor. Bu nedenle yeteri kadar nem olduğunda kar yağışının görülebileceğini ifade eden Toros, bu bölgede görülen kar yağışının küresel ısınmayla bir ilgisinin olmadığı söylüyor. Daha öncede böyle yağışların görüldüğünü aktaran Profesör Toros, “Bu tamamen kutuplar bölgesinde oluşmuş olan soğuk hava dalgasının çok aşağılara kadar inmiş olmasıyla alakalı.” açıklamasında bulunuyor. 

İstanbul Teknik Üniversitesi Meteoroloji Mühendisliği Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hüseyin Toros

DEVELER KAR YAĞIŞINA DAYANIKLI MI?

Videoda da görüldüğü develer kar yağışının ardından şaşkın bir şekilde oturuyor. Sürekli çölde yürümeleriyle tezahür ettiğimiz develer kar yağışına dayanıklı mı? Prof. Dr. Murat Arslan konuya şöyle açıklık getiriyor: Develer zorlu şartlara adapte olabilen hayvanlar. Hem çölde vücutlarındaki maddelerden suyu kullanarak hayata kalabilirler hem de soğukta vücuttaki yağ kütlesini ısıya dönüştürerek adapte olabilirler. Çok büyük bir yağ kütlesine sahip oldukları için o kütleyi ısıya çevirerek kar yağışına adapte olabilirler. 

“İSTANBUL VE BOĞAZIN ÇEVRESİ KIRK DEFA DONDU”

Toros, Türk Alman Üniversitesi tarafından yapılan bir araştırmayı akıllara getiriyor. Araştırmaya göre İstanbul ve boğaz çevresinin kırk defa donduğunun söylendiğini ifade eden Toros, donmanın sıklıkla Karadeniz’den gelen büyük buz kütlelerinde kaynaklandığını açıklıyor. Büyük soğuk hava dalgalarının güneye inebileceğini kaydeden Prof. Toros, “Antalya veya Mersin’de kimi zaman kar yağışı görülüyor. Bu yağışların tamamı gelen soğuk hava dalgasının şiddetiyle orantılı diyebiliriz.” diyor.

“‘YAZIN KAR YAĞDI’ DİYORUZ. NEDEN?”

Prof. Dr. Hüseyin Toros bu tarz yağışların yaz aylarında da görülebileceğini ifade ediyor. İstanbul’da yağmur yağışına da değinen Toros, “1 km yukarı çıkın büyük ihtimalle sıcaklık 0 derecenin altındadır ve yağış kar şeklindedir. Yere inene kadar ısınıp yağmur olarak düşüyor.” değerlendirmesinde bulunuyor.

Bu durumun yaz ayları için de geçerli olduğunu vurgulayan Toros, bu durumun yaz ayları için de geçerli olduğunun altını çizerek, “Eğer kutuplardan çok güçlü soğuk hava dalgası gelmişse yaz aylarında da görülebilir bu yağışlar. Ancak kuzey kutbu için yaz ayları sıcak kış ayları soğuk geçtiği için bu tür yağışlara kış aylarında rastlıyoruz.” açıklamasında bulunuyor.

“BİZE GELEN SOĞUK HAVA GÜNEYE İNDİ”

Türkiye kısa bir süre öncesine kadar ciddi bir soğuk hava dalgasının etkisiyle yoğun kar yağışı altında kaldı. Prof. Dr. Hüseyin Toros, bu bölgelerdeki soğuk hava dalgasının güneye doğru kaydığını ifade ediyor. Ürdün ve Irak üzerinde soğuk hava dalgalarının devam ettiğini söyleyen, Toros “Irak üzerinde 500 milibar seviyesinde sıcaklık -28 civarında. O bölgede şu an yer seviyesindeki sıcaklık 7 derece civarında. İstanbul’da 500 milibar seviyesinde sıcaklık -26 derece. Irak ve çevresi daha güneyde olmasına rağmen bizden daha soğuk. Kıbrıs’ta şu an -27 derece civarında.” diyor.

Kaynak: Özel Haber

Sıradaki Haber Yükleniyor