'Heyecan verici demek az kalır!' Olağanüstü keşfin belgeseli de yayınlanacak

Birleşik Krallık
'Heyecan verici demek az kalır!' Olağanüstü keşfin belgeseli de yayınlanacak

Birleşik Krallık'ta Swindon yakınlarında 220 bin yıl öncesine ait beş buz devri mamutu keşfedildi. Uzmanlar olağanüstü derecede korunmuş kalıntılar hakkında "Heyecan verici ifadesi bunu yeteri kadar anlatmıyor" diyor. Belgeseli de yayınlanacak olan kalıntılar pek çok soru işaretini de aydınlatacak.

Cotswolds'da, arkeologları ve paleontologları hayrete düşürecek şekilde, olağanüstü korunmuş durumdaki beş buz devri mamutu keşfedildi. Yaklaşık 220 bin yıllık önce dolaşan iki yetişkin, iki genç ve bir yavru mamuta ait geniş kalıntılar ve bu 10 tonluk canavarları avlamış olması muhtemel Neandertaller tarafından kullanılan aletler, bir arada Swindon yakınlarında gün ışığına çıkarıldı.

Bilim insanlarını heyecanlandıran ise daha fazla kalıntı bulunmasının bekleniyor olması zira geniş alanın sadece bir kısmını oluşturan bir çakıl ocağı kazıldı. Ve buluntuların kalitesine bakıldığında alan adeta bir altın madeni şeklinde değerlendiriliyor.

Elkler gibi diğer buz devri devlerinden, megafauna ile birlikte evrimleşen böceklere, tatlı su salyangozlarına kadar, soyu tükenmiş çeşitler de dahil olmak üzere tohumlar, polenler ve bitki fosilleri bile bu bölgede korunmakta.

'Heyecan verici demek az kalır!' Olağanüstü keşfin belgeseli de yayınlanacak - Resim : 1

BELGESELİ GELİYOR

Tüm bunlar, şimdi, Neandertallerin, hakkında çok az şey bilinen bir tarih öncesi dönem olan buzul çağı Britanya'sının zorlu koşullarında nasıl yaşadıklarına dair yeni ipuçları sunacak. Olağanüstü keşifler, Sir David Attenborough ve evrimsel biyolog Profesör Ben Garrod'un kazıyı filme almak için DigVentures'tan arkeologlara katıldığı bir belgesel ile 30 Aralık'ta izleyiciyle buluşacak.

Prof. Garrod “Bu, İngiliz paleontolojisindeki en önemli keşiflerden biri” diyor ve zaman zaman mamut kemiklerine rastlansa da böyle neredeyse eksiksiz biçimde korunmuş iskeletler bulmanın inanılmaz derecede nadir olduğunun altını çiziyor:

“Bu mamutların yattıkları yer tam çeyrek milyon yıl önce öldükleri yer. Taş aletler ve ayaklarının altında çiğnenen salyangozlar gibi inanılmaz şeyler de yanlarında. Manzaranın nasıl olduğuna dair kanıtlarımız var. Orada hangi bitkilerin büyüdüğünü biliyoruz. Böyle küçük detaylar, bu büyük ve ikonik devlerin bağlamını gerçek anlamda ortaya koyuyor. Bu aynı zamanda iklim değişikliğinin özellikle çevreleri, ekosistemleri ve türleri nasıl etkilediğini anlamamız açısından da inanılmaz derecede önemli.”

'HEYECAN VERİCİ DEMEK YETMEZ!'

DigVentures'tan Lisa Westcott Wilkins ise “Heyecan verici ifadesi bunu yeteri kadar anlatmıyor. Birleşik Krallık'ta başka mamutlar bulundu ancak bu kadar korunmuş vaziyette değil. Bunlar neredeyse bozulmamış durumdalar” ifadelerini kullanıyor ve şöyle devam ediyor:

“Bu döneme ait arkeolojik alanlar oldukça nadirdir ve İngiltere ve Avrupa'daki Neandertal davranışını anlamak için kritik öneme sahiptir. Neden bu kadar çok mamut burada öldü? Neandertaller onları öldürmüş olabilir mi? Buzul çağındaki yaşam hakkında bize ne söyleyebilirler? Bu kazı alanındaki kanıt yelpazesi, bize bu soruları ele almak için eşsiz bir şans veriyor.”

Araştırmacılar mamut kalıntısının ve diğer bulunanların MIS7 olarak bilinen ve görece daha sıcak bir buzullar arası döneme yani yaklaşık 220 bin yıl öncesine ait olduğuna inanılıyor. O dönemde Neandertaller düşen sıcaklıklar nedeniyle güneye doğru inmişlerdi. Uzmanlar söz konusu kalıntıların bulunduğu bölgenin o zamanlarda hem hayvanların hem de insanların yoğun olarak yaşadığı verimli bir ova olduğunu belirtiyor.

EN ESKİ MAMUTLAR...

En eski mamutlar, yaklaşık beş milyon yıl önce Afrika'dan geldi. Bu özel tür Bozkır mamutu ise, bunların en büyüğüydü ve yaklaşık 1.8 milyon yıl öncesinden yaklaşık 200 bin yıl öncesine kadar yaşadılar.

'Heyecan verici demek az kalır!' Olağanüstü keşfin belgeseli de yayınlanacak - Resim : 2

East Anglia Üniversitesi'nde evrimsel biyoloji profesörü olan Prof. Garrod türün ağırlığının 15 tona kadar, yani bir Afrika filinin iki veya üç katı ağırlığa sahip olduğunu söylüyor:

“Bozkır mamutu şimdiye kadarki en büyük mamut türüydü. Soyları tükenmek üzereyken, 10 tona düşmüşlerdi, ki bu hala muazzam bir ağırlık. Bu düşüşün de çevre, iklim ve kaynak mevcudiyetindeki değişime bir adaptasyon olduğunu düşünüyoruz. O zamanlar hava soğuyordu, kaynaklar azalıyordu ve bu türlerin küçülmesine neden oldu.”

DigVentures, halka erişim konusunda uzmanlaşmış bir arkeolog ekibi. Amatör fosil avcıları Sally ve Neville Hollingworth tarafından mamut kalıntılarının ilk keşfiyle bir Neandertal'in el baltasının bulunmasından sonra çağrıldılar.

Historic England'dan fon toplayan, alanı kazan ve analiz ile araştırmayı koordine eden DigVentures, daha fazla fon toplandıktan sonra kazılara devam etmeyi umuyorlar. Alan artık çeşitli önlemlerle fosil avcılarından da korunmakta.

metin.aktasoglu@haberglobal.com.tr 

*Bu haberdeki bilgilerin büyük bir kısmı The Observer'da “Five ice-age mammoths unearthed in Cotswolds after 220,000 years” başlıklı makaleden derlenmiştir.

Kaynak: Web Özel

Birleşik Krallık arkeoloji mamutlar